(ភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៅអាស៊ីអគ្នេយ៍) ត្រមៈ ‹‹គិតផលប្រយោជន៍អាមេរីកាំងជាមុន››

ដោយ ពិន សំខុន ក្នុងនយោបាយការបរទេស បើទោះបីជាកម្ពុជាជាប្រទេសតូចក្តី គឺជា‹កាំមួយនៃច្រវ៉ាក់›ដ៏មានតម្លៃសម្រាប់ជួសជុលនយោបាយក្រៅប្រទេសរបស់សហរដ្ឋអាមេរីកដែរ ពីព្រោះតែប្រទេសកម្ពុជាកំពុង‹ឆ្លាក់នយោបាយវាតទីរបស់ចិន›ដ៏សំខាន់បំផុតនៅអាស៊ីអគ្នេយ៍ បន្ទាប់ពីរជ្ជកាល នរោត្តម ស៊ីហនុ មក។ ‹គិតផលប្រយោជន៍អាមេរីកាំងជាមុន› គឺដើម្បី‹លំនឹងលោកខាងលិចនឹងខាងកើតទប់ទល់នឹងកុម្មុយនិស្ត›អាមេរីកាំងឈប់ចំណាយលុយនឹងពេលវេលាទៅលើកម្ពុជា ដែលគ្មានការទទួលខុសត្រូវតទៅទៀត… តើហេតុអ្វី?   ភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៅឈូងសមុទ្រចិនៈប្រទេសអាស៊ីស្ទើរតែទាំងអស់បានក្លាយទៅជាប្រទេសផ្តាច់ការ ក្រោមច្រមុះអាមេរីកាំងដែលមិនបានធ្វើអ្វីដែលខ្លួនត្រូវថែររក្សា ក្នុងនាមខ្លួនជាលោកខាងលិច។ ប្រទេសថៃដែលជាសម្ពន្ធមិត្តនៃលោកខាងលិច ហើយក៏ជារនាំងទប់ទល់ការរំកិលរបស់លោកខាងកើត គឺកុម្មុយនិស្តចិនឬរុស្សី បានក្លាយទៅជាប្រទេសយោធានិយមផ្តាច់ការ យូរឆ្នាំ ងាយស្រួលនឹងខិតទៅខាងកុម្មុយនិស្ត ដោយសារតែភ្លេចគិតថានេះ‹ជាផលប្រយោជន៍អាមេរីកាំងជាមុន› ដែលត្រូវធ្វើឱ្យប្រទេសនេះក្លាយជាប្រទេសប្រជាធីបតេយ្យមកវិញ ហើយទទួលខុសត្រូវចំពោះមុខប្រជាជាតិខ្លួន ដោយខ្លួនឯង។ នៅមានប្រទេសហ្វីលីព្ពីន ដែលជាកូនសោសំខាន់របស់អាមេរីកាំង ប្រឈមមុខនឹងចិន

ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​អាមេរិក​មិន​យល់ស្រប​នឹង​លោក ហ៊ុន សែន ប្រៀបធៀប​ការ​បង្ក្រាប​បាតុកម្ម

ដោយ យាង សុជាមេត្តា ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា លោក វីល្លៀម ហៃដ្ដ៍ (William Heidt) សម្ដែង​ការ​មិន​យល់ស្រប​ជាមួយ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែល​បាន​ប្រៀបធៀប​ពី​ការ​បង្ក្រាប​បាតុកម្ម​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក ទៅ​នឹង​ការ​បង្ក្រាប​នៅ​កម្ពុជា។ ការ​មិន​យល់ស្រប​នេះ ធ្វើ​ឡើង​តាម​រយៈ​កាយវិការ​ឆ្លើយតប​ទៅ​នឹង​សម្ដី​របស់​លោក ហ៊ុន សែន ដែល​ថ្លែង​សុន្ទរកថា​នៅ​ក្នុង​ពិធី​សម្ពោធ​រោងចក្រ​ថ្មី​របស់​ក្រុមហ៊ុន​កូកាកូឡា ឋិត​នៅ​ក្នុង​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស​ភ្នំពេញ នៅ​ព្រឹក​ថ្ងៃ​ទី​៥ ធ្នូ។   នៅ​ក្នុង​សុន្ទរកថា​រយៈពេល​ប្រមាណ ១​ម៉ោង លោក ហ៊ុន សែន បាន​ចំណាយ​ពេល​ជិត ៣០​នាទី​និយាយ​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក និង​ពី​ការ​បង្ក្រាប​បាតុកម្ម ក្រោយ​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​ទីនោះ។ ក្នុង​កាយវិការ​ហាក់​សម្ដែង​ឫកពា​ជា​គ្រូបង្រៀន​ផ្នែក​សេដ្ឋកិច្ច ផ្នែក​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ សង្គម

បទសម្ភាសន៍ជាមួយលោក រ៉តនីយ អេលីយ៉ុត

ដោយសុបិន ពិន ទើបត្រឡប់មកពីទស្សនៈកិច្ចមនុស្សធម៌នៅកម្ពុជា ជនួន១០ថ្ងៃ កាលពីខែវិច្ឆិការកន្លងទៅនេះ លោក រ៉តនីយ អេលីយ៉ុត សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាសាលាក្រុងឡូវែល បានផ្តល់បទសម្ភាសន៌ ដល់ខ្មៃរផុសស.រ.អា.កាលពិរសៀលថ្ងៃចន្ទកន្លងទៅ ដើម្បី ជម្រាបជូនលោកអ្នកអាន នូវស្ថានភាព ជីវភាពប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ នឹងសន្តិសុខ នៃការធ្វើដំណើរ ដូចតទៅនេះ   សូបិនៈសូមស្វាគមន៍នៅពេលត្រឡប់មកដល់ផ្ទះវិញ! លោក រ៉តនីយ អេលិយ៉ុត… តើដូចត្រឡប់មកឋានកណ្តាលវិញទេ? រ៉តនីយ អេលីយ៉ុតៈ បាទ! ជាគឺដំណើរដ៏អស្ចារ្យមួយ នៅពេលទៅដល់ផ្នែកម្ខាងទៀតនៃពិភពលោក ខ្ញុំមានសេចត្កីរីរាយនឹងត្រឡប់មកដែនដីខ្ញុំវិញ សុបិនៈលោកបានធ្វើឱ្យគេភ្ញាក់ផ្អើល ដោយលោកមិនបានប្រាប់ឱ្យដឹងពីគម្រោងដំណើរនេះជាមុន

ត្រមៈ ១០០ថ្ងៃដើម្បីរៀបចំគណរដ្ឋមន្ត្រី និងនយោបាយថ្មីស្រឡាង

ដោយ ពិន សំខុន ស.រ.អា.៖  សន្លឹកឆ្នោតរាប់ដោយដៃ ដោយលទ្ធផលនៅប្រកិតគ្នាពេក ហើយគេក៏មិនអាចឱ្យរាប់ច្រឡំបានទេ, ហ៊ីឡារីបានឈ្នះឆ្នោតប្រជាប្រីយ២លានសន្លឹកទៅហើយ តែនៅតែចាញ់ឆ្នោតតំណាង(ឬឆ្នោតប្រតិភូ)ដដែល, គេនៅមិនទាន់ដឹងថានឹងមានអ្វីនាំឱ្យប្តូរលទ្ធផល ទៅជាហ៊ីឡារីឈ្នះវិញបាននៅឡើយនោះទេ។ ថ្មីៗនេះ ឌណល ត្រម ក៏បានត្អូញថា‹មានឆ្នោតរាប់លាននាក់ ចេញពីអ្នកបោះឆ្នោតខុសច្បាប់›ដែរ, ហើយនៅចុងក្រោយបង្អស់ ‹អេហ្វប៊ីអាយ-FBI›ក៏ចេញមកនិយាយថាខ្លួនបានចូលរួមធ្វើឱ្យធ្លាក់សន្លឹកឆ្នោត ហ៊ីឡារី មែនទៀត។ យ៉ាងហោចណាស់លទ្ធផលរបៀបនេះ នឹងនាំឱ្យមានការចាប់អារម្មណ៍ដល់អ្នកដែលធ្វើច្បាប់ជាមិនខាន ពីព្រោះក្នុងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ គឺអ្នកដែលទទួលបានសម្លេងច្រើន គួរតែជាអ្នកឈ្នះឆ្នោត។ សម្លេងឈ្លោះគ្នារវាង ឌណល ត្រំ នឹង ហ៊ីឡារី បានត្រូវបន្ថយយ៉ាងច្រើនមែន, តែបាតុកម្មប្រឆាំងនឹងត្រម

(ទស្សនៈនយោបាយកម្ពុជា) ទីស្នាក់ការអង្គការសហប្រជាជាតិនៅភ្នំពេញត្រូវបិទទ្វារឬ?

ដោយ ពិន សំខុន ភ្នំពេញៈ ទីស្នាក់ការអង្គការសហប្រជាជាតិ(អ.ស.ប.)នៅភ្នំពេញ បានត្រូវលោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសខ្មែរ ប្រាក់ សុខុន គម្រាមថា‹នឹងត្រូវបិទទ្វារនៅដាច់ខែធ្នូខាងមុខ ប្រសិនបើគ្មានកិច្ចព្រមព្រាងទេនោះ។ កិច្ចព្រមព្រាងផ្លូវការនោះបានត្រូវបន្តរបីដងរួចហើយ គិតចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៩៣មក, ហើយចុងក្រោយនេះបានត្រូវបញ្ចប់កាលពីចុងខែធ្នូឆ្នាំ២០១៥ មកម្លេះ, រដ្ឋាភិបាលខ្មែរក៏មិនចង់បន្តរកិច្ចព្រមព្រាងនោះដែរ ដោយសារតែអ.ស.ប.មិនទាន់ពេញចិត្តនឹងទទួលយកការគោរពសិទ្ធមនុស្សរបស់កម្ពុជា ថាបានមកដល់កំរឹត‹ស្តង់ដា› រីឯរដ្ឋបាលកម្ពុជាក៏មិនចង់តម្លើងកំពស់‹ស្តង់ដា›នោះ ឱ្យខ្ពស់ជាងនេះទៀតដែរ។ ការបិទទីស្នាក់ការនេះ នឹងក្លាយជាការគម្រាមកំហែងយ៉ាងជាក់ស្តែង ដល់សិទ្ធប្រជាពលរដ្ឋនឹងដល់អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល ដែលមានតួរនាទីជាភ្នែកជាច្រមុះរបស់អ.ស.ប.នៅកម្ពុជាដែរ។ អ.ស.ប. មិនមានបំណងចាកចេញពីកម្ពុជាពេលនេះទេ។ហេតុអ្វីក៏អ.ស.ប.ក្រាញនៅកម្ពជា?កាលពីខែមុននេះ តំណាងអ.ស.ប.នៅភ្នំពេញ បានធ្វើអត្ថាធិប្បាយថា‹រដ្ឋាភិបាលខ្មែរមិនមានមូលដ្ខានច្បាប់សម្រាប់ឃាត់លោក សម រង្សី ប្រធានគណបក្សសង្គ្រោះជាតិមិនឱ្យត្រឡប់មកប្រទេសខ្លួនទេ› ប្រយោគនេះធ្វើឡើងនៅពេលដែលរដ្ឋាភិបាលលោក ហ៊ុន

បវរកញ្ញាម៉ាសាឈូសិត នឹងយុវៈវ័យម៉ាសាឈូសិតឆ្នាំ២០១៧

ខ្មែរផុសស.រ.អា. ឡូវែលៈ‹បវកញ្ញាជំទង់›ដ៏មានសម្រស់កំពូលស្អាត២០រូប នឹង‹នារីយុវៈវ័យ›២០រូបផ្សេងទៀត ក្នុងសំពត់ពណ៌នឹងម៉ូតប្លែកៗអស្ចារ្យ បានចេញមកសម្តែង បង្ហាញខ្លួនដើម្បីប្រកួតសម្ផស្សគ្នា ដើម្បីដណ្តើមកិត្តយសជាបវរកញ្ញាម៉ាសាឈូសិត កាលពីថ្ងៃទី១៩វិច្ឆិកាកន្លងទៅ នៅមហាសាល‹Lowell Memorial Auditirium›រៀបចំឡើងដោយផលិកម្ម‹Clemente Production, LLC›។ នេះជាការប្រគួតដើមដំបូង មុនជ័យលាភីនឹងទៅប្រកួតយកកិត្តិយសជា បវរកញ្ញាសហរដ្ឋអាមេរីក រួចបន្ទាប់មក ជាបវរកញ្ញាពីភពលោក ថែមទៀត។ ក្លេម៉ង់តេ អ្នកដឹកនាំកម្មវិធីនិយាយថា‹ខ្ញុំមានការកក់ក្តៅណាស់ ចំពោះការចូលប្រកួត នឹងគុណភាពនៃអ្នកចូលរួមមកពីជុំវិញរដ្ឋម៉ាសាឈូសិត,› ក្លេម៉ង់តេ បន្ថែមថា‹… ការប្រឡងបវរកញ្ញា គឺជាមាគ៌ាដ៏អស្ចារ្យមួយសម្រាប់យុវៈនារី ដែលមានបំណងប្រាថ្នានឹងចង់ធ្វើឱ្យបានសម្រេចអ្វីមួយ,ឱ្យអាចដើរទៅដល់គោលដៅផ្ទាល់ខ្លួន នឹងវិជ្ជាជីវៈនោះបាន›។ ការប្រឡងបវរកញ្ញានេះបានប្រព្រឹត្តទៅ២ថ្ងៃ នៅឡូវែលយើងនេះ ហើយបានលទ្ធផលជ័យជំនះទៅកញ្ញា

‹ពិណបញ្ចពណ៌›សមាគមអង្គរសម្តែងឬទ្ធិមិនចេះឈប់

ដោយ ពិន សំខុន មនុស្សប្រមាណ២០០នាក់ បានមកទស្សនាសិល្បៈជាវប្បធម៌បូរាណខ្មែរ នារាត្រីទី១៨វិច្ឆិការ ក្នុងកម្មវិធីរបស់‹សមាគមអង្គរ› ចូលរួមដោយសាស្ត្រាចារ្យនៃសាកលវិទ្យាល័យវិចិត្រសិល្បនៃទីក្រុងភ្នំពេញ នឹងតន្ត្រីករសាកលវិទ្យាល័យយូម៉ាស់ឡូវែលផង។ ជាថ្មីម្តងទៀតនាថការី នឹងនាថករបានបញ្ចេញថ្វីដៃសិល្បៈខ្មែរ កំរឹតខ្ពស់ នាំអារម្មណ៍ទស្សនិកជនឱ្យចូលស្លុង ក្នុងសាច់រឿងនិមួយៗដោយតាមដានយ៉ាងស្ងប់ស្ងៀម ស្ទើរភ្លេចដកដង្ហើម។ លើកនេះប្លែកពីការសម្តែងឆ្នាំមុន ដោយរបាំនិមួយៗ ចងផ្ជាប់ដោយសម្លេងភ្លេងច្បាស់លាស់ អ្នកសម្តែងអាចចូលតួរឯកខ្លួនឯង បានយ៉ាងស៊ុប ពន្លឺភ្លើងតាមចង្អុលតាមដានបង្ហាញពីកន្លែងកើតហេតុ ធ្វើឱ្យសាច់រឿងលេចសោភណ្ឌភាពចេញពីការសម្តែង គួរឱ្យចាប់ចិត្តក្រៃលែង។ តាំងពីដើមទី ដែលគេយករបាំបូរាណមកសម្តែងជារឿង‹រាមកេរ›, បង្ហាញពីតួរកុមារ‹រាមលក្សណ៍›នឹង‹ជប់លក្សណ៍›ដេញចាប់សេះជិះលេងកំសាន្ត តែត្រូវបាន‹ហនុម៉ាន›រារាំងមិនឱ្យលេងនោះ, ទស្សនិកជនមានអារម្មណ៍រំភើប ដោយឃើញការបកស្រាយរឿងទៅតាមកាយវិការក្បាច់របាំបូរាណ យ៉ាងងាយស្រួល ងាយនឹងយល់ របស់រាជកុមារទ្រង់គ្រឿងជាកូនស្តេច,

បុណ្យឯករាជ្យជាតិ-កំណត់ប្រវត្តិសាស្ត្រ

ដកស្រងនឹងបកប្រែពីភាសាបារាំងពីសៀវភៅ‹‹Les Cles du Cambodge›› ដោយខ្មែរផុសស.រ.អា. ឆ្នាំ១៩៤៦ *ថ្ងៃ៤មករា- ចុះហត្ថលេខាព្រមព្រាងខ្មែរ-បារាំង បញ្ចប់របប‹អាណាព្យាបាល›- ឯករាជ្យរដ្ឋបាល, តែនៅរក្សាទីប្រឹក្សាក្រសួងធំៗ នឹងនៅគ្រប់គ្រងក្រសួងកងទ័ពនឹងការបរទេស។ កម្ពុជានៅជាសមាជិកសហព័ន្ធបារាំង។ *ថ្ងៃទី១កញ្ញា-បោះឆ្នោតទី១សម្រាប់‹សភាធម្មនុញ្ញ›-គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យបានឆ្នោតភាគច្រើនដាច់ខាត *ថ្ងៃទី១៧វិច្ឆិការ- ដំណោះស្រាយបារាំង-សៀមប្រគល់ដីដែលកាត់យកដោយរដ្ឋបាល‹តូក្យូ›ឱ្យទៅសៀមនាឆ្នាំ១៧៤១- ត្រឡប់មកឱ្យកម្ពុជាវិញ ដូចកិច្ចព្រមព្រាងបារាំង-សៀមកាលពីឆ្នាំ១៩៣៧មកវិញ។ ឆ្នាំឌ១៩៤៧ *ថ្ងៃ៦ឧសភា- ខ្មែរអនុម័ទ‹រដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី› – ហើយក្លាយទៅជា‹ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាអាស្រ័យធម្មនុញ្ញ› *ថ្ងៃទី១១កក្កដា- មេដឹកនាំគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យទ្រង់ ស៊ីសុវត្ត យុត្តិវង្ស បានត្រូវសុគតដោយមិនដឹងហេតុ *ថ្ងៃ២១ធ្នូ- បោះឆ្នោតសភាជាតិក្រោមរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មី- គណបក្សប្រជាធិបតេយ្យទទួលបានអាសនៈភាគច្រើនដាច់ខាត ឆ្នាំ១៩៤៨*ថ្ងៃទី២មករា-

ទស្សនសារព័ត៌មានពីថ្ងៃទី១មិថុនា ដល់ថ្ងៃ១សីហា២០១៦ (តពីលេខមុន)

ដោយ ហ្រង់ស្វា ប៉ុងសូ ប្រែសម្រួលពីភាសាបារាំងដោយខ្មែរផុស ស.រ.អា សុខាភិបាល *៤៣%ក្នុងចំណោមស្ត្រី៧២០នាក់ មានជម្ងឺខ្វះឈាមក្រហម Anemieដែលគេមិនដឹងថាមកពីបុព្វហេតុអ្វីពិតប្រាកដ(CD du 13.06.16) *ពន្ធនាគារនៅក្រុងព្រះស៊ីហនុ នឹង ខេត្តពោធិសត្វ ដែលប្រគល់ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនឯកជនកាន់កាប់ នឹងត្រូវសង់នៅលើដីឯកជន(CD du 29.06.16) *‹កណ្តុរយន្ត›ដែលបង្កើតដោយសាកលវិទ្យាល័យ‹វីឡាណូវ៉ា›រដ្ឋផេនស៊ីវេនាសហរដ្ឋអាមេរីក មានតម្លៃពី៥ម៉ឺន ដល់២០ម៉ឺន, មានខ្លះនឹងត្រូវប្រើយកទៅដោះមីន(CD du 04.06.16)។ ថ្ងៃ១៨មិថុនា ‹វិរកណ្តុរ›ទាំងនោះ បានរំដោះដីចំនួន៨ហិកតានៅខេត្តសៀមរាប(CD du 20.06.16) *ជម្ងឺឆ្លង‹អេដ› បានកើនឡើងជិត២ដង ក្នុងរយៈពេល១០ឆ្នាំកន្លងមកចំនួននោះមាន៨២.៩៧០នាក់។

(ភូមិសាស្ត្រនយោបាយ) ចិនដាក់ទណ្ឌកម្មលើកូរ៉េខាងជើង

ដោយខ្មែរផុសស.រ.អា. គីម យ៉ង់អូន ប្រធានាធិបតីប្រទេសកូរ៉េខាងជើង បានផ្ញើរសារមួយមក ឌណល ត្រម ប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតអាមេរីកាំង នៅថ្ងៃបន្ទាប់ពីជាប់ឆ្នោតមក មិនមែនជូនពរទេតែរំលឹកសហរដ្ឋអាមេរីកថា‹កូរ៉េខាងជើងមានអាវុធបរមាណូដែលបានសាករួចហើយ ឱ្យអាមេរីកកុំភ្លេចនឹងធ្វើការចរចារនឹងខ្លួន›។ កូរ៉េខាងជើងចង់ធ្វើមហាអំណាចយោធា ដោយចង់ខិតជីតអាមេរីកាំង បានត្រូវប្រទេសចិនប្រកាសដាក់ទណ្ឌកម្មសេដ្ឋកិច្ច ជាលើកដំបូងនឹងគួរឱ្យចម្លែកនាថ្ងៃបន្ទាប់ភ្លាមមក។   ប្រធានាធិបតីនៃកូរ៉េខាងត្បូងលោកស្រី ប៉ាក់ គើនហ៊ី មានការព្រួយបារម្មជាងគេ ដោយសារភាពគ្រោះថ្នាក់ដោយអាវុធប្រល័យលោកចម្ងាយខ្លីនេះ នៅក្នុងដៃជនផ្តាច់ការ បានធ្វើការតវ៉ាឱ្យបញ្ឈប់ការបង្កើតអាវុធបរមាណូនៅកូរ៉េខាងជើងនេះតាំងពីខែមិនាមកម្លេះ ហើយអង្គការសហប្រជាជាតិក៏បានសម្រេច ទាមទារឱ្យធ្វើការបញ្ឈប់ផលិតកាំជ្រួចនេះរួចហើយដែរ តែកូរ៉េខាងជើងមិនដែលសម្តែងការខ្វល់ខ្វាយនឹងសេចក្តីសម្រេចនោះទេ។ ជាលើកដំបូងបង្អស់នឹងគួរឱ្យចម្លែក ប្រទេសចិនដែលនៅជិតគ្នានោះ បានបង្ហាញធ្មុងទៅកូរ៉េខាងជើង ដែលតែងតែក្អេងក្អាងដោយកម្លាំងទ័ពដ៏ខ្លាំងក្លារបស់ខ្លួន ដាក់កូរ៉េខាងត្បូងដែលនៅជាប់ព្រុំដែនគ្នា, ដាក់‹ណេតូ›ដែលកំពុងជាប់ដៃនឹង‹អាយស៊ីស›រដ្ឋមូស្លីមនៅតំបន់កណ្តាលខាងកើត,